ලෝක වෙළඳපොලේ තෙල් මිල පහළ යද්දී ලංකාවේ ඉන්ධන මිල ඉහළ යන්නේ ඇයි?
1 min read
බාල ගල් අඟුරු, ඩීසල් විදුලිය සහ ජනතාවට සැඟවුණු වියදම…
මේ දිනවල සමාජ මාධ්ය තුළ බොහෝ දෙනෙක් අහන ප්රශ්නයක් තමයි,
“ලෝක වෙළඳපොලේ තෙල් මිල පහළ යනවා නම්, ඇයි ලංකාවේ ඉන්ධන මිල වැඩි කරන්නේ?”
ඒ ප්රශ්නයට සරල පිළිතුරක් දෙන්න බැහැ. මොකද මෙහි පිටුපස තිබෙන්නේ තෙල් මිලට වඩා විශාල බලශක්ති කළමනාකරණ ගැටලුවක්.
ලංකාව තෙල් මිල ගණනය කරන්නේ සිංගප්පූරු MOPS (Mean of Platts Singapore) දර්ශකය පදනම් කරගෙන. පසුගිය මාස දෙක තුළ එම දර්ශකයේ මිල සැලකිය යුතු ලෙස පහළ ගොස් තිබෙනවා.
එහෙත් ඒ සමගම සිදුවූ තවත් දෙයක් තිබෙනවා.
විදුලි බලාගාර සඳහා ආනයනය කළ ගල් අඟුරු සම්බන්ධයෙන් දිගින් දිගටම ගැටලු සහ චෝදනා එල්ල වුණා. ගුණාත්මකභාවය අඩු ගල් අඟුරු නිසා තාප බලාගාරවල කාර්යක්ෂමතාව පහළ යන බවත්, සමහර අවස්ථාවල අමතර නඩත්තු හා බිඳවැටීම් ඇතිවන බවත් විදුලි ක්ෂේත්රයේ විශේෂඥයන් විසින් අවධාරණය කර තිබෙනවා.
ගල් අඟුරු බලාගාරවලින් ප්රමාණවත් විදුලිය නොලැබෙන අවස්ථාවල ජාලය ස්ථාවරව තබා ගැනීමට සිදුවන්නේ ඩීසල් සහ ෆර්නස් ඔයිල් බලාගාර වැඩිපුර ධාවනය කිරීමයි.
ඒ කියන්නේ,
👉 විදුලිය නිපදවීමට වැඩිපුර ඉන්ධන දහනය වෙනවා.
👉 ඉන්ධන ආනයන වියදම වැඩි වෙනවා.
👉 රටේ ඩීසල් පරිභෝජනය සාමාන්ය ජනතාව අඩු කළත්, විදුලි නිෂ්පාදනය සඳහා භාවිතය ඉහළ යනවා.
👉 අවසානයේ ඒ බර දරන්න වෙන්නේ ජනතාවට.
ඒ අතරම අද නිකුත් කළ විදුලි ගාස්තු සංශෝධනය අනුව,
⚡ ගෘහස්ථ විදුලි ඒකකයක මිල රු. 15 සිට රු. 25 දක්වා වැඩි කර තිබෙනවා.
⚡ ව්යාපාරික හා කර්මාන්ත අංශවලද ගාස්තු ඉහළ ගොස් තිබෙනවා.
ඒ කියන්නේ ජනතාවට එකම අවස්ථාවේ දෙවරක් ගෙවන්න වෙලා.
පළමුව විදුලි බිලෙන්.
දෙවනුව ඉන්ධන මිලෙන්.
මෙහිදී ඇසිය යුතු වැදගත් ප්රශ්නයක් තිබෙනවා.
ලෝක වෙළඳපොලේ තෙල් මිල පහළ යද්දීත්, විදුලි ගාස්තු සහ ඉන්ධන මිල දෙකම ඉහළ යන තත්ත්වයක් ඇතිවන්නේ බලශක්ති කළමනාකරණයේ ගැටලුවක් නිසාද? නැත්නම් ජනතාවට සම්පූර්ණ සත්යය නොකියන නිසාද?
රටක් ලෙස අපට අවශ්ය වන්නේ දේශපාලන වාද විවාද නොවෙයි.
අවශ්ය වන්නේ පැහැදිලි දත්ත.
ගල් අඟුරු ආනයනයේ ගුණාත්මකභාවය පිළිබඳ සම්පූර්ණ වාර්තා.
විදුලි නිෂ්පාදනය සඳහා ඩීසල් භාවිතය කොපමණ ඉහළ ගියාද යන්න.
ඒ වෙනුවෙන් වැය වූ අමතර මුදල කොපමණද යන්න.
ජනතාවට ඒවා දැනගැනීමේ අයිතියක් තිබෙනවා.
අවසානයේ බිල ගෙවන්නේ ඔවුන් නිසා.
ඉදුරාම,
ලෝක වෙළඳපොලේ තෙල් මිල පහළ යන විටත්, විදුලි බිලත් ඉන්ධන මිලත් එකවර ඉහළ යනවා නම්, ප්රශ්නය ඇත්තේ වෙළඳපොලේද නැත්නම් කළමනාකරණයේද කියා ජනතාව සිතා බැලිය යුතු කාලය ඇවිත්.
- නිමල් තිස්ස විජේතුංග –
