අහෝ ධනනාත්, කුමට මෙතරම් මුලාවක්!
1 min read
ඔබ මොහොතකට සිතන්න, ඇයි මේ බහු ජාතික සමාගම මෙච්චර වියදම් කරගෙන අපි වගේ පොඩි රටවල් වල ආර්ථිකය හදන්න මෙතරම් වියදම් කරලා ධනනාත්ලා වගේ අය පුහුණු කරලා මෙහෙ පැළ කරන්නේ කියලා. ඔය දුම්කොළ තෙල් සමාගම් අපිට මෙච්චර ආදරේද?
ධනනාත්ලගේ වචනෙන්ම කියනවා නම්” There is nothing called Free Lunch”
📍 ශ්රී ලංකාවේ ආර්ථික අනාගතය තීරණය කරන “ප්රතිපත්ති කර්මාන්තශාලාව” (Policy Factory) තුළ රහස
කොළඹ — 2022 වසරේ ශ්රී ලංකාව මුහුණ දුන් දරුණුතම ආර්ථික කඩාවැටීමත් සමඟ, ‘අරගලය’ මධ්යයේ ඉතාමත් සංවිධානාත්මක විසඳුම් මාලාවක් ඉදිරිපත් කළ එක් සුවිශේෂී හඬක් කැපී පෙනුණි. ඒ හඬ ‘ඇඩ්වොකාටා ආයතනය’ (Advocata Institute) සතු විය. 🏛️ අද වන විට රජයේ දේපළ පෞද්ගලීකරණය සහ ජාත්යන්තර මූල්ය අරමුදලේ (IMF) දැඩි කොන්දේසි සහිත ප්රතිසංස්කරණ සඳහා මෙරට ප්රධානතම මතවාදී මෙහෙයවන්නා (Architect) බවට පත්ව ඇත්තේ මොවුන්ය.
ඇඩ්වොකාටා ආයතනය තමන්ව හඳුන්වා දෙන්නේ “ස්වාධීන” පර්යේෂකයන්ගෙන් සැදුම්ලත් දේශීය කණ්ඩායමක් ලෙස වුවද, ජාත්යන්තර මූල්ය ලේඛන, සම්මාන වාර්තා සහ ගෝලීය දත්ත පද්ධති පරීක්ෂා කිරීමේදී හෙළි වන්නේ වෙනත් කතාවකි.
🔍 ඇඩ්වොකාටා යනු හුදු දේශීය ස්වේච්ඡා උත්සාහයක් නොව, වොෂින්ටන් ඩී.සී. හි පිහිටි ‘ඇට්ලස් නෙට්වර්ක්’ (Atlas Network) නම් ගෝලීය ජාලයේ ප්රබල “ශාඛාවක්” (Franchise) බවට සාක්ෂි හමුවේ. විචාරකයන් පවසන්නේ ඇට්ලස් නෙට්වර්ක් යනු ලොව පුරා මහා පරිමාණ සමාගම්වල අවශ්යතා වෙනුවෙන් ප්රතිපත්ති නිපදවන ගෝලීය “ප්රතිපත්ති කර්මාන්තශාලාවක්” බවයි. 🏭
⚠️ ප්රතික්ෂේප කිරීම් සහ ලිඛිත සාක්ෂි අතර ගැටුම
විදේශීය ආයතන සමඟ පවතින “සබඳතා” ඇඩ්වොකාටා ආයතනය නිරන්තරයෙන් ප්රතික්ෂේප කිරීමට උත්සාහ කළත්, ලිඛිත සාක්ෂි මගින් පෙන්නුම් කරන්නේ ඔවුන් අතර පවතින ගැඹුරු ව්යුහාත්මක බැඳීමයි. මෙම සබඳතාව හුදු අදහස් හුවමාරුවකට පමණක් සීමා නොවූ, දැවැන්ත මූල්ය ගනුදෙනු සහ ක්රමවත් වෘත්තීය පුහුණු කිරීම් මත පදනම් වූවකි. 📑
1. ඩොලර් ලක්ෂයක “මහා ත්යාගය” 💰
මෙම සබඳතාවයට ඇති ප්රබලතම සාක්ෂිය වන්නේ 2022 ටෙම්පල්ටන් නිදහස් සම්මානයයි (Templeton Freedom Award). 2022 නොවැම්බර් මාසයේදී, ශ්රී ලාංකිකයන් ඉන්ධන පෝලිම්වල සහ විදුලි කප්පාදුවෙන් පීඩා විඳිමින් සිටියදී, ඇඩ්වොකාටා හි ප්රධාන විධායක නිලධාරී ධනනාත් ප්රනාන්දු මහතා නිව්යෝර්ක් නුවර වේදිකාවකදී ඇමරිකානු ඩොලර් 100,000 ක (රුපියල් මිලියන 30 කට අධික) මුදල් ත්යාගයක් ඇට්ලස් නෙට්වර්ක් වෙතින් ලබා ගත්තේය. 🏆
මෙය හුදෙක් පරිත්යාගයක් නොවේ. රජය සතු ව්යාපාර (SOEs) සම්බන්ධයෙන් ශ්රී ලංකාවේ ප්රතිපත්තිමය මතය වෙනස් කිරීමට ඇඩ්වොකාටා ආයතනය දැක්වූ සුවිශේෂී දායකත්වය වෙනුවෙන් ලබාදුන් “කාර්ය සාධන” ඇගයීමකි. ඇට්ලස් ජාලය විසින් ලබාදෙන ඉහළම ගෞරවය වන මෙය, ඔවුන්ගේ ගෝලීය සැලසුම් දේශීය මට්ටමින් ක්රියාත්මක කිරීමට වඩාත්ම දක්ෂ ආයතන වෙත ප්රදානය කරනු ලබන්නකි.
2. “Smart Bet” ව්යාපෘතිය 🎯
ඇට්ලස් නෙට්වර්ක් හි අභ්යන්තර ලේඛනවල ඇඩ්වොකාටා ආයතනය හඳුන්වා දෙන්නේ “Smart Bet” (බුද්ධිමත් ඔට්ටුවක්) ලෙසයි. ලාභ නොලබන මූල්ය ආයෝජන ක්ෂේත්රයේ “Smart Bet” යනු ඉතා ඉහළ ප්රමුඛතාවක් සහිත ආයෝජනයකි. මේ හරහා ඇට්ලස් ජාලය ඇඩ්වොකාටා වෙත පහත පහසුකම් සපයයි:
ආරම්භක ප්රාග්ධනය: කොළඹ නගරයේ ඉහළ පෙළේ කාර්යාල පවත්වාගෙන යාමට සහ පූර්ණ කාලීන කාර්ය මණ්ඩලයක් බඳවා ගැනීමට අවශ්ය මූල්ය ප්රතිපාදන. 🏢
උපායමාර්ගික පුහුණුව: අදහස් මගින් ජනමතය ජය ගන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව ඇමරිකානු ප්රවීණයන්ගෙන් ලැබෙන සෘජු මගපෙන්වීම. 🧠
අලෙවිකරණ ප්රතිපාදන: උසස් තත්ත්වයේ සමාජ මාධ්ය වීඩියෝ නිපදවීමට සහ රූපවාහිනී නාලිකාවල ඉඩකඩ වෙන්කර ගැනීමට අවශ්ය අරමුදල්. එමගින් ඕනෑම ආර්ථික පුවතකදී පළමුවෙන්ම අදහස් දක්වන්නේ ඔවුන්ගේ “විශේෂඥයන්” බව සහතික කෙරේ. 📺
🌟 “දේශීය තරු” (Local Star) නිෂ්පාදනය කිරීම
ඇට්ලස් උපාය මාර්ගයේ ප්රධාන අංගයක් වන්නේ ‘ඇට්ලස් නායකත්ව ඇකඩමිය’ (Atlas Leadership Academy – ALA) හරහා පුහුණුව ලබාදීමයි. මෙහි අරමුණ වන්නේ “විදේශීය නියෝජිතයන්” යන ලේබලය මගහැරීම සඳහා, දේශීය මුහුණුවරක් සහිත ආකර්ෂණීය පුද්ගලයන් ජනප්රිය කිරීමයි.
🎤 ධනනාත් ප්රනාන්දු මහතා මෙම ඇකඩමියේ උපාධිධාරියෙකි. මෙම පුහුණු පාඨමාලාවේදී උගන්වන්නේ ආර්ථික විද්යාව පමණක් නොව, “මතවාදී යුද්ධය ජයගන්නා ආකාරය” (Winning the Narrative) පිළිබඳවයි. ඇඩ්වොකාටා ආයතනයේ ඉදිරිපත් කිරීම් ඉතා ඔප දැමූ ස්වභාවයක් ගැනීමටත්, රූපවාහිනී වැඩසටහන්වල ඔවුන් නිරන්තරයෙන් පෙනී සිටීමටත්, ජනතාවට පීඩාකාරී වන ආර්ථික තීන්දු “පොදු සම්මුතියක්” (Common sense) ලෙස පෙන්වීමටත් ඔවුන්ට හැකි වී ඇත්තේ මේ පුහුණුව නිසාය. 🗣️
🕵️ “අඳුරු මුදල්” (Dark Money) ආවරණය
මෙම ජාලයේ වඩාත්ම ආන්දෝලනාත්මක කරුණ වන්නේ ඔවුන්ගේ අරමුදල් ලැබෙන මූලාශ්රයි. ඇට්ලස් නෙට්වර්ක් වෙත මිලියන ගණනින් අරමුදල් ලැබෙන්නේ නීති රීති ලිහිල් කිරීමෙන් වාසි ලබන මහා පරිමාණ කර්මාන්තවලිනි.
දුම්කොළ සහ පොසිල ඉන්ධන: ඇමරිකානු බදු වාර්තා (IRS filings) පෙන්වා දෙන්නේ Philip Morris, British American Tobacco සහ ExxonMobil වැනි සමාගම්වලින් ඇට්ලස් ජාලය විශාල වශයෙන් මුදල් ලබාගෙන ඇති බවයි. 🚬⛽
අනුග්රාහකත්වයේ රහස්යභාවය: ශ්රී ලංකාව තුළ ඇඩ්වොකාටා ආයතනය ලියාපදිංචි කර ඇත්තේ ‘ඇපයෙන් සීමිත සමාගමක්’ (Company Limited by Guarantee) ලෙසයි. එමගින් ඩොලර් මිලියන ගණනින් වාර්ෂිකව ගෙවන දේශීය කෝටිපතියන්ගේ හෝ බහුජාතික සමාගම්වල නම් හෙළි නොකර අරමුදල් ලබා ගැනීමට ඔවුන්ට නීතිමය ආවරණය ලැබේ. 🤐
මෙය විනිවිදභාවය පිළිබඳ බරපතල ගැටලුවක් මතු කරයි. ඇඩ්වොකාටා ආයතනය ශ්රී ලංකන් ගුවන් සමාගම හෝ විදුලිබල මණ්ඩලය වැනි ජාතික සම්පත් පෞද්ගලීකරණය කළ යුතු බව පවසන විට, එම දේපළ මිලදී ගැනීමට සැරසෙන පාර්ශවයන්ම මෙම ආයතනයට අරමුදල් සපයන්නේද යන්න දැන ගැනීමට මහජනතාවට ක්රමයක් නැත. 🤝
🌍 ගෝලීය පිටපතක්, දේශීය රංගනයක්
ශ්රී ලංකාව තුළ අද අප දකින ‘ReformNow’ වැනි වැඩසටහන්, වරාය නගරය ලිහිල් කිරීමේ නීති සහ රජයේ දේපළ විකිණීමේ වේගවත් ක්රියාවලිය හුදෙකලා සිදුවීම් නොවේ. ඒවා ලොව පුරා ඇට්ලස් සහකරුවන් භාවිතා කරන නිශ්චිත “පිටපතක්” අනුගමනය කරයි: 📋
ආර්ජන්ටිනාවේ: ඇට්ලස් හිතවාදීන් හාවියර් මිලෙයි (Javier Milei) ගේ දරුණු ආර්ථික ප්රතිසංස්කරණ සඳහා මග සකස් කළහ. 🇦🇷
බ්රිතාන්යයේ: 2022 දී බ්රිතාන්ය ආර්ථිකය අර්බුදයකට ඇද දැමූ “මිනි-බජට්” එක පිටුපස සිටියේ ඇට්ලස් සහකරුවෙකු වන IEA ආයතනයයි. 🇬🇧
ශ්රී ලංකාවේ: ඇඩ්වොකාටා ආයතනය සමත් වී ඇත්තේ IMF ගිවිසුම යනු අවසාන විකල්පය නොව, රජය ආර්ථිකයෙන් ඉවත් කිරීමේ “රන්මය අවස්ථාවක්” ලෙස ජනතාවට ඒත්තු ගැන්වීමටයි. 🇱🇰
🔚 නිගමනය: සෙවණැලි අතර වගවීම
නිව්යෝර්ක් හි සම්මාන උළෙලවල් සහ වොෂින්ටනයේ පුහුණු සැසි හමුවේ “අනුබද්ධිත සබඳතා නැතැයි” පවසන ඇඩ්වොකාටා හි ප්රකාශ පදනම් විරහිත වේ. ගෝලීය මතවාදී යන්ත්රයක දේශීය නියෝජිතයා ලෙස ක්රියා කිරීම හරහා ඔවුන් සාම්ප්රදායික ප්රජාතන්ත්රවාදී ක්රියාවලිය මගහැරීමට සමත් වී ඇත. ⚖️
ශ්රී ලංකාව පුද්ගලික හිමිකාරිත්වය සහ රජයේ සේවා කප්පාදු කරන නව යුගයකට පිවිසෙද්දී ඉතිරි වන ප්රශ්නය මෙයයි: මෙම ප්රතිපත්ති මෙහෙයවනු ලබන්නේ ශ්රී ලාංකේය ජනතාවගේ අවශ්යතාව මතද? නැතහොත් ජාතික අර්බුදයන් ව්යාපාරික අවස්ථාවන් බවට පත් කිරීමට සැකසූ ඩොලර් මිලියන 28 ක ගෝලීය ජාලයක අවශ්යතාව මතද? 🤔
📊 ලිපිය තහවුරු කරන ප්රධාන දත්ත:
මූල්ය: 2022 ටෙම්පල්ටන් සම්මානය ($100,000) – මූලාශ්රය: Atlas Network Annual Report.
මෙහෙයුම්: 2019 ආසියානු නිදහස් සමුළුවේ (Asia Liberty Forum) සම සත්කාරකත්වය – මූලාශ්රය: ඒකාබද්ධ මාධ්ය නිවේදන.
අධ්යාපනික: ප්රධාන විධායක නිලධාරී ඇට්ලස් නායකත්ව ඇකඩමියේ උපාධිධාරියෙකු වීම – මූලාශ්රය: නිල වෘත්තීය ජීව දත්ත.
ව්යුහාත්මක: “Smart Bet” සහකරුවෙකු ලෙස ලැයිස්තුගත කිරීම – මූලාශ්රය: Atlas Network Impact Metrics.
