ඇමරිකාවට පිටුපා චීනයට එක්වූ සෞදියේ මාරාන්තික රහස! (The End of US Dominance)
1 min read
දශක ගණනාවක් තිස්සේ මැදපෙරදිග කලාපයේ ඇමරිකාවේ හිතවත්ම සහ බලවත්ම මිතුරා වුණේ සෞදි අරාබියයි. ඇමරිකාවට අවශ්ය තෙල් සෞදියෙන් ලබා දුන්නා වගේම, සෞදියේ ආරක්ෂාව ඇමරිකානු හමුදාව විසින් සහතික කරනු ලැබුවා. හැබැයි අද වෙද්දී ඒ ඓතිහාසික මිතුදම සම්පූර්ණයෙන්ම කුඩුපට්ටම් වෙලා, සෞදිය ඇමරිකාවට පිටුපාලා චීනයත් එක්ක අත්වැල් බැඳගෙන ඉවරයි කියලා කිව්වොත් ඔබ විශ්වාස කරනවාද?
මේක නිකන්ම රටවල් දෙකක් අතර යාළුකමක් වෙනස් වීමක් නෙමෙයි, මුළු ලෝකයේම ආර්ථිකය, ඩොලරයේ අනාගතය සහ තුන්වෙනි ලෝක යුද්ධයක දිශානතිය තීරණය කරන මහා භූ-දේශපාලනික භූමිකම්පාවක්! සෞදියේ ඔටුන්න හිමි මොහොමඩ් බින් සල්මාන් (MBS) කුමරු ගහන මේ අලුත්ම ගේම් එකේ ඔබ අනිවාර්යයෙන්ම දැනගත යුතු මාරාන්තික කරුණු 5ක් මෙන්න
පෙට්රොඩොලරයේ (Petrodollar) මරණ සහතිකය ලිවීම
1970 ගණන් වල ඉඳන් ලෝකේ කොහේ තෙල් විකුණුවත් ඒ ගනුදෙනු කළේ ඇමරිකන් ඩොලර් (USD) වලින් විතරයි. මේකට තමයි ‘පෙට්රොඩොලර් සිස්ටම්’ එක කියන්නේ. ඇමරිකාව ලෝකයේ සුපිරිම බලවතා වුණෙත්, ඩොලරය මෙතරම් ශක්තිමත් වුණෙත්, ලෝකයේම රටවල් ඩොලර් සංචිත තියාගත්තෙත් මේ ගිවිසුම නිසයි. හැබැයි අඩ සියවසකට පස්සේ සෞදිය දැන් තීරණය කරලා තියෙනවා තමන්ගේ තෙල් චීන මුදල් වලින් (Yuan) විකුණන්න! චීනය කියන්නේ සෞදියෙන් වැඩිපුරම තෙල් ගන්න රටයි. මේ තීරණය ඇමරිකානු ආර්ථිකයේ හදවතටම එල්ල කරපු මාරාන්තික ප්රහාරයක්. මේකෙන් ඩොලරයේ වටිනාකම කඩාගෙන වැටෙන්න නියමිතයි.
BRICS බලවේගයට නිල වශයෙන් එක්වීම
ඇමරිකාව සහ යුරෝපය (G7) කේන්ද්ර කරගත්තු ලෝක ආර්ථික පාලනය බිඳ දමන්න හැදුණු BRICS සංවිධානයට (බ්රසීලය, රුසියාව, ඉන්දියාව, චීනය, දකුණු අප්රිකාව) සෞදි අරාබිය නිල වශයෙන් එක්වීම ඇමරිකාවට කන හරහා ගහපු පාරක් වගේ වුණා. මේකේ භයානකකම තේරෙනවාද? ලෝකයේ ලොකුම තෙල් නිෂ්පාදකයා (සෞදිය) සහ ලොකුම තෙල් ගැනුම්කරුවන් (චීනය/ඉන්දියාව) දැන් ඉන්නේ එකම කඳවුරක. ඒ වගේම රුසියාව වැනි ඇමරිකාවේ ප්රධානම සතුරන් එක්කයි සෞදිය දැන් එක මේසයේ වාඩිවෙලා ආර්ථික තීරණ ගන්නේ. මේකෙන් බටහිර රටවලට ලෝක ආර්ථිකය පාලනය කරන්න තිබුණු අසීමිත බලය සම්පූර්ණයෙන්ම ගිලිහී යනවා.
තෙල් අවසන් වන අනාගතය (Vision 2030 & NEOM)
සෞදි කුමරු MBS හොඳටම දන්නවා තව දශක කිහිපයකින් ලෝකයේ තෙල් යුගය අවසන් වෙන බව. විදුලි වාහන (EV) සහ පුනර්ජනනීය බලශක්තිය ලෝකය ආක්රමණය කරනවා. ඒ නිසා ඔවුන් දැන් තෙල් මත යැපෙන එක නවත්වලා, ඩොලර් ට්රිලියන ගණනක් වියදම් කරලා කාන්තාරය මැද “The Line” (Neom) වැනි අනාගත ලෝකයේ සුපිරිම නගර හදනවා. සංචාරක කර්මාන්තය, කෘත්රිම බුද්ධිය (AI) සහ තාක්ෂණය මත පදනම් වූ අලුත් ආර්ථිකයක් ඔවුන් ගොඩනගනවා. පුදුමේ කියන්නේ මේ දැවැන්ත ව්යාපෘති වලට ලොකුම තාක්ෂණික සහ මූල්ය දායකත්වය ලබා දෙන්නේ ඇමරිකාව නෙමෙයි, චීනයේ දැවැන්ත සමාගම් වීමයි!
රහසිගත ආයුධ සහ න්යෂ්ටික සිහිනය
කලින් සෞදිය තමන්ගේ රටේ ආරක්ෂාවට සම්පූර්ණයෙන්ම විශ්වාස කළේ ඇමරිකාවයි. හැබැයි ඇමරිකාව සෞදියට ආයුධ දුන්නට, කවදාවත් න්යෂ්ටික තාක්ෂණය හෝ අති-නවීන බැලස්ටික් මිසයිල තාක්ෂණය දුන්නේ නැහැ. ඒ ඊශ්රායලයට තර්ජනයක් වෙයි කියන බයටයි. හැබැයි අද වෙද්දී චීනය මේ රික්තය පුරවලා ඉවරයි. චීනය කිසිම කොන්දේසියක් නැතුව සෞදියට බැලස්ටික් මිසයිල නිෂ්පාදනය කරන්න තාක්ෂණය දෙනවා. ඒ වගේම න්යෂ්ටික බලාගාර හදන්නත් චීනය රහසිගතව සහය දෙන බවට බටහිර බුද්ධි අංශ අනතුරු අඟවනවා. සෞදිය දැන් තමන්ගේ යුධමය අනාගතය පතන්නේ පෙන්ටගනයෙන් නෙමෙයි, බීජිං වලින්!
ලෝක බලතුලනය පෙරළීම සහ අපට වෙන දේ
සෞදිය චීනය පැත්තට හැරීම කියන්නේ මුළු මැදපෙරදිග කලාපයෙන්ම ඇමරිකාව සම්පූර්ණයෙන්ම විසිවී යාමේ ආරම්භයයි. පෙට්රොඩොලරය කඩා වැටී ඩොලරයේ ඉල්ලුම අඩුවෙනකොට ඇමරිකානු ආර්ථිකයේ උද්ධමනය අහස උසට යනවා. ඒකේ කම්පනය මුළු ලෝකයටම දැනෙනවා. විශේෂයෙන්ම ශ්රී ලංකාව වගේ සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටවලට මේ හරහා ලෝක වෙළඳපොලේ තෙල් මිලේ දැවැන්ත උච්චාවචනයන් සහ ආර්ථික බලපෑම් වලට අනිවාර්යයෙන්ම මුහුණ දෙන්න සිද්ධ වෙනවා. ඩොලරයේ අගය බස්සන්න චීනය සහ සෞදිය ගහන මේ දැවැන්ත ගේම ලංකාවේ අපේ සාක්කුවටත් කෙලින්ම බලපානවා.
අවසාන වශයෙන්, ඇමරිකාවට තමන්ගේ තනි ගෝලීය බලය (Unipolar Power) දැන් අහිමි වෙමින් පවතින බව ඉතා පැහැදිලියි. ලෝක සිතියමේ ආර්ථික සහ යුධ බලය බටහිරින් නැගෙනහිරට මාරු වෙන මේ ඓතිහාසික මොහොත ගැන ඔබ හිතන්නේ කුමක්ද?
